Bài đăng

QUÁ TRÌNH NHO GIÁO CHUYỂN TỪ HỌC THUYẾT ĐẠO ĐỨC THÀNH CÔNG CỤ CAI TRỊ Ở ĐÔNG Á

  QUÁ TRÌNH NHO GIÁO CHUYỂN TỪ HỌC THUYẾT ĐẠO ĐỨC THÀNH CÔNG CỤ CAI TRỊ Ở ĐÔNG Á Nho giáo nguyên thủy là một học thuyết đạo đức và chính trị đặt nghĩa vụ lên cả người trên lẫn người dưới. Qua hơn 2.000 năm, giới cầm quyền Trung Hoa từng bước gọt bỏ phần ràng buộc bề trên, giữ lại và tuyệt đối hóa phần phục tùng của bề dưới, biến nó thành hệ tư tưởng cai trị mà tàn dư còn đọng lại ở Đông Á đến tận ngày nay. ________________________________________ NHO GIÁO NGUYÊN THỦY VÀ SỰ LẠNH NHẠT CỦA CÁC VUA CHIẾN QUỐC Nho giáo ra đời vào thời Xuân Thu - Chiến Quốc, khi chiến tranh liên miên. Khổng Tử đề xướng "Nhân" (tình thương, đạo đức) và "Lễ" (trật tự, quy tắc ứng xử), và quan hệ vua tôi lúc này mang tính đối ứng: "Quân sử thần dĩ lễ, thần sự quân dĩ trung", nghĩa là vua đối đãi bề tôi bằng lễ thì bề tôi mới phụng sự vua bằng lòng trung. [1] Mạnh Tử đi xa hơn với tư tưởng nhân chính và coi dân là gốc: "Dân vi quý, xã tắc thứ chi, quân vi khinh", tức dân q...

LOCKE – MARX – AYN RAND: BA CÁCH NHÌN VỀ CON NGƯỜI, TỰ DO VÀ XÃ HỘI VÀ BÀI HỌC

  LOCKE – MARX – AYN RAND: BA CÁCH NHÌN VỀ CON NGƯỜI, TỰ DO VÀ XÃ HỘI – VÀ BÀI HỌC CHO NGƯỜI VIỆT Dẫn nhập: Trong lịch sử tư tưởng chính trị hiện đại, John Locke, Karl Marx và Ayn Rand thuộc ba thời đại và ba truyền thống tư tưởng rất khác nhau. Locke sống vào thế kỷ XVII, Marx vào thế kỷ XIX, còn Rand bước vào thế kỷ XX với ký ức trực tiếp về nước Nga Xô viết. Họ không chỉ bất đồng về kinh tế hay mô hình nhà nước; sâu xa hơn, họ đưa ra ba cách khác nhau để trả lời một câu hỏi căn bản: con người là ai, cá nhân có quyền gì đối với chính cuộc đời mình, và xã hội phải được tổ chức như thế nào để con người có thể sống một cuộc đời có ý nghĩa? Locke bắt đầu từ quyền tự nhiên của cá nhân; Marx bắt đầu từ lao động, quan hệ sản xuất và những điều kiện xã hội tạo nên đời sống con người; Ayn Rand bắt đầu từ thực tại khách quan, lý trí và quyền của cá nhân. Nếu Locke đặt nền móng quan trọng cho truyền thống tự do chính trị hiện đại, Marx trở thành một trong những nhà phê bình sâu sắc nhất đối...

Có những khác biệt căn bản giữa Phật giáo và Ki Tô giáo về Trời và người không?

  Có những khác biệt căn bản giữa Phật giáo và Ki Tô giáo về Trời và người không? Cho tới nay, nhiều nhà tôn giáo học phương Tây coi đạo Phật, không những không tin là có Trời (Athee) mà còn phủ nhận mỗi con người có một phần tinh thần (linh hồn) bất diệt nữa, và cho đó là 2 điểm khác biệt căn bản với các đạo Thiên chúa ( Do Thái giáo, Ki tô giáo, Hồi giáo ) tin Trời ( Chúa ) là đấng đã sáng tạo ra vạn vật, sự sống mọi sinh vật và linh hồn mỗi con người. Có thật đạo Phật không tin là có Trời không? Và đạo Phật phủ nhận sự bất biến hay sự bất diệt của tinh thần mỗi con người ? Tôi xin tuần tự trả lời 2 câu hỏi này 1) Đạo Phật không tin là có Trời theo nghĩa kinh thánh của các đạo Thiên chúa, nhưng tin có Trời theo nghĩa Brahman nguyên thủy của kinh Vệ Đà. Các đạo Thiên Chúa Ki-tô giáo, Hồi giáo,thật ra đều cùng một nguồn gốc là Thánh kinh ( Bible ) của đạo Do Thái, coi Trời ( Jehova, Dei, Ahlah ) là Đấng sáng tạo đã tạo ra mọi hiện hữu, vũ trụ, mọi sinh vật và sau cùng là con người ...